Hôm nay,  

MÙA ĐÔNG VÀ NƯỚC MỸ

31/12/202508:49:00(Xem: 963)
bo-sach-vvnm
 

Tác giả lần đầu dự Viết Về Nước Mỹ từ tháng 9, 2018. Ông tên thật Trần Vĩnh, thầy giáo hưu trí, định cư tại Hoa Kỳ từ năm 2015, hiện là cư dân Springfield, MA.
Tác giả Chính Vũ vừa đoạt giải Đặc Biệt VVNM 2025. Vào ngày cuối năm 2025, bài viết như một bức tranh khái quát nét đẹp mùa đông trên xứ Mỹ, vừa lạnh giá vì thời tiết, lại vừa ấm áp, tươi vui trong mùa lễ và sum họp gia đình.
 
***
 
Mùa đông của nước Mỹ bắt đầu từ khi nào? Vào tháng mấy? Theo trang Fanpage của nước Mỹ, thì “Mùa đông ở nước Mỹ bắt đầu từ tháng 12 kéo dài đến hết tháng Hai năm sau. Một số thành phố như New York, Washington.D.C, Boston... tuyết rơi nhiều, lạnh giá...”, nhưng theo nhiều người Việt sống lâu năm ở Mỹ, nhất là những người cao niên, không ưa cái lạnh của mùa đông thì cứ sau lễ Thanksgiving và sau những ngày mua sắm Black Friday, thì đã nghe cái lạnh của mùa đông tràn về. Thậm chí có nhiều nơi đã bắt đầu cái rét... tái tê, và trong nhà đã cần phải bật máy sưởi, người thì cần phải mặc thêm nhiều lớp áo ấm, khăn choàng cổ, cùng với mũ nón, trùm kín đầu! Và cứ thế cái lạnh kéo theo lê thê qua mãi đến, tháng 3, thậm chí đến đầu tháng 4 mới chấm dứt.
 
Mùa đông lạnh ở cố xứ, tức Việt Nam, mà người Việt từng trải, dường như chỉ có mưa dầm, gió rét nhiều ở phía Bắc, cái lạnh thấp nhất cũng chỉ chừng vài độ C nhưng do không khí ẩm ướt, mưa phùn, gió bấc, không khí ảm đạm, nên người già, trẻ con thấy rét lạnh, so với cái lạnh ở nước Mỹ, nhiều khi xuống dưới “âm độ”, cùng với băng, tuyết, cắt thịt da, đúng với nghĩa “rét thấu xương” thì có vẻ... thua xa. Mùa đông lạnh ở nước Mỹ, trên khắp 50 tiểu bang, thì ở hai bờ: Đông và Tây cũng đã có nhiều khác biệt, trong khi ở bờ Đông, nhất là miệt Đông Bắc, hầu hết các bang đều có tuyết rơi hoặc băng giá, đặc biệt ở vùng Great lakes và dãy Rocky... Nơi thường có những lễ hội trượt tuyết hoặc trượt băng, được nhiều người yêu thích bộ môn này tìm tới.
 
Cái lạnh mùa đông ở nước Mỹ, nhiệt độ nhiều khi thấp dưới âm độ và kéo dài hàng tháng, kèm theo bão tuyết. Nhà cửa, đường xá, xe cộ như chìm vào trong tuyết trắng, nội việc mỗi ngày phải... dọn dẹp đống băng tuyết ở trước cửa nhà hoặc ở gara, chung quanh nơi ở đã... “phát lãnh lên tới óc”, đủ để biết mùi “băng tuyết” mà “oải chè đậu” hàng tháng ròng. Đó là nói đến lớp trẻ, thể lực còn đang sung sức, chịu đựng được với cái rét... “ Cha sanh, mẹ đẻ tới giờ mới thấy”! Còn những người trung niên, hay thuộc hàng U.60, 70, thêm bệnh xương khớp, thì mùa đông lạnh là mùa “khổ ải” nhất trong năm, có người “tạm” quay về xứ, hoặc tìm đến những tiểu bang, ấm, nóng hơn để “trốn” cái lạnh mùa đông băng giá.
 
Ở Mỹ, diện tích rộng bao la, rộng khoảng 9 triệu 8 km vuông, sau Trung Quốc và Nga, song cái lạnh lại có sự khác nhau giữa các bang. Nơi lạnh nhất là bang Alaska (giáp ranh với nước Nga) và cũng là tiểu bang rộng nhất nước Mỹ, kế đó là các bang thuộc vùng Đông Bắc như Minnesota, North Dakota, Michigan, Wisconsin... Các bang thuộc bờ Tây, có không khí mùa đông “dễ chịu” hơn như Texas, Florida, Arizona, Nam California... Tuy không có băng tuyết, song nhiệt độ mùa đông, cũng có khi... chạm ngưỡng của âm độ! Cái rét vẫn tái tê cắt vào da thịt, do vậy các nhà ở bên Mỹ, người ta luôn thiết kế máy sưởi lẫn máy lạnh, mùa hè nóng bức thì xài máy lạnh, mùa đông thì chuyển sang máy sưởi, nên vẫn không ảnh hưởng đến... “chàng Tây” nào. Riêng chắc chắn đối với người già cao tuổi, người có bệnh liên quan đến phổi và xương khớp, thì không có gì khó chịu và hành hạ hơn là thời tiết lạnh giá. Người có nhà cửa, gia đình còn vậy, huống hồ gì những người “vô gia cư” mà nước Mỹ thường gọi là “Homeless”, sống lang thang ở phố chợ, gầm cầu, trạm xe bus, dưới cái lạnh thấu xương, thấu thịt, quấn tạm bợ trên người chiếc mền rách, chắc chắn phải là cực hình đối với họ. Mặc dù nước Mỹ trong các chợ, cửa hàng mua bán, hàng quán đều có đầy đủ máy lạnh, máy sưởi, song chắc cũng hiếm có người homeless nào vào đó có thể ngồi lâu hay trú ngụ như ở nhà mình?
 
Điều trùng hợp, lý thú, là mùa đông, khi con người cảm thấy lạnh lẽo và cô đơn, thì thường hay mơ một mái ấm gia đình, sự sum vầy, ăn uống và họp mặt, thì mùa đông lạnh ở nước Mỹ lại đến sau ngày lễ Tạ ơn, rồi tiếp nối là lễ Giáng Sinh và Năm Mới. Vào những dịp này, học sinh, sinh viên đều được nghỉ học dài ngày, người đi làm cũng có những ngày nghỉ theo qui định, nên có thể gọi đây là mùa “sum họp” của người Mỹ ở khắp nơi trong đất nước hay nước ngoài có dịp để được trở về gia đình, sum vầy với người thân, cùng dự những bữa tiệc vui ấm áp mừng ngày Chúa sinh ra đời và đón chào New year, dù là ở tiểu bang “nóng” hay tiểu bang “lạnh”.

Nhắc đến tiểu bang “nóng” hay tiểu bang “lạnh” ở nước Mỹ, tức là nhắc đến những tiểu bang mùa đông giá rét, thời tiết luôn thấp dưới 10 độ F, thậm chí là âm độ và luôn có tuyết phủ vào mùa đông, thậm chí tuyết đóng thành băng như nước đá, ảnh hưởng đến giao thông, đi lại và thậm chí đến sức khỏe. Còn nhớ những năm đầu khi đến Mỹ, gia đình tôi ở thuộc tiểu bang “lạnh”, bang Massachusetts, gọi tắt là MA, chỉ sau những ngày đầu mùa đông, tuyết mịt mờ như khói trắng, sáng dậy nhìn ra cửa sổ, nước của tuyết đã giăng kết thành một “bức rèm băng” vừa thú vị, lại càng khiến răng đánh bò cạp liên hồi và mũi thì hắt hơi liên tục vì buốt và lạnh! Cũng vì lẽ đó, mà chỉ qua vài năm ở đó, cả gia đình tôi đã tìm cách “ Move” sang tiểu bang “nóng” để cả nhà bớt “run” khi mùa đông tới?
 
Tiểu bang “nóng” ở Mỹ, là những tiểu bang hầu hết ở bờ Tây nước Mỹ, mùa hè oi bức, nóng “ chảy mỡ”, song mùa đông thì thời tiết tương đối “ấm” dễ chịu, chỉ nằm ở khung từ mười mấy độ F trở lên, và nhiều bang không hề có tuyết như Texas, Florida, Louisiana, Hawaii và Nam California. Đặc biệt là 2 bang Hawaii và Florida xưa nay chưa hề có tuyết! Vì thế bang “nóng” trong mùa đông, cũng là điểm đến của những người “ nắng không ưa, mưa không chịu, kỵ... tuyết băng!” vì thế mà mùa đông lạnh, rất nhiều người, cứ phải “book” vé máy bay mà “move” về những bang này để tránh tuyết!
 
Nếu như “người là hoa của đất” như một ai đó đã nói, thì các loài hoa “chính hiệu” mọc lên từ đất, trong mùa băng tuyết lạnh giá đều phải úa tàn, chờ đến hẹn xuân sau mới dám khoe sắc thắm, thì một số loài hoa như hoa Hồng, hoa Cúc, hoa Farfugium japonicum (Cúc tai voi), hoa Datura Metel L. (Mạn Đà La hay còn gọi là Cà độc dược) v.v.., vẫn cứ phơi phới giữa trời đất lạnh, không hề tàn úa!
 
Nước Mỹ, mùa đông lạnh, với những xúc cảm nao lòng và cả đau... nhức xương khớp của những con người xứ nhiệt đới, xa xứ, mơ về những mái ấm gia đình, vợ chồng, con cái sum họp hoặc những đôi lứa trẻ yêu nhau, mơ về... “Thiệp hồng” những đám cưới trong mùa đông giá và trở thành “mùa cưới” như ở Việt Nam ta, thì lạ thay, ở xứ sở Cờ hoa, người viết lại ít thấy những đám cưới tổ chức trong mùa băng giá? Có vẽ như rét lạnh, mà cụ thể là tuyết băng, lại làm... cản trở các đôi yêu nhau, muốn thành chồng vợ, bởi có lẽ... khó mời khách vì thời tiết giá băng, khắc nghiệt chăng?
 
Mùa đông rét lạnh, dù là nước Mỹ giàu mạnh, vẫn luôn phải đi kèm với “no và ấm”, bởi khi con người ta đối diện với cái rét, lạnh, giá, băng thì không gì khổ sở hơn là “ đói và rét”, 2 nhu cầu “ ấm, no” luôn là tiêu chí hàng đầu để đánh giá sự lớn mạnh của một đất nước. Vì thế trong mùa đông lạnh giá, hầu hết người dân Mỹ đều thích cảnh gia đình sum họp, cùng nấu những bữa ăn, mang đặc trưng của quê hương đất nước để thiết đãi nhau, để sưởi ấm tình cảm gia đình, bạn bè thân thiết. Món ăn mà người Mỹ ưa thích trong mùa đông lạnh, là các món ấm bụng, béo ngậy và đậm đà như món “Mì ống phô mai” (Macaron and Cheese), đây là món mì ống trộn với sốt phô mai, là món ăn ưa thích của nhiều người và mọi lứa tuổi. Bên cạnh những món ăn phổ biến như “Súp nghêu” (Clam chowder) là súp kem đặc nấu với khoai tây và nghêu, rất ấm bụng và bổ dưỡng. Ngoài ra còn có những món ăn miền Nam như “Gà rán” ( Fried Chicken), “món hầm” (Gumbo & Jambalaya, hay các món truyền thống như “Bánh táo nướng” ( Apple Pie), “Thịt nướng” v.v... rất được các gia đình ưa chuộng làm thực đơn đãi khách.
 
Đúng với tư tưởng “Có thực mới vực được đạo”, nhất là trong không gian mùa đông, rét mướt và cái bụng thì luôn... sôi réo mong được một bữa ăn thật ấm cúng và cả ấm lòng.

 
Chính Vũ
 
 
 
 

Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> http://youtu.be/J5Gebk-OVBI
Tên của bạn
Email của bạn
)
Tạo bài viết
Tổng số lượt xem bài: 501,376
California đang vào Thu. Khí trời trở nên mát mẻ, bỏ lại sau lưng những ngày hè oi bức. Cũng một buổi sáng đầu tuần như thường lệ nhưng mọi việc dường như chậm lại, vài điện thư gửi đi cũng chưa thấy hồi âm, mọi việc có lẽ đều bị ảnh hưởng từ việc chính phủ đóng cửa. Tôi cho phép mình được thư thả ngồi bên ly cà phê nóng, chậm rãi nhâm nhi chiếc bánh croissant thơm lừng với một chút phô mai. Ngắm mưa rơi lộp độp trên cửa kính, tôi bỗng nhớ về những cơn mưa của ngày xa xưa. Ở đây, hình như mưa lạnh và buồn hơn; còn ở quê tôi, Mỹ Tho, mưa mang theo mùi phù sa, mùi lá dừa, mưa đưa tiếng cười trẻ con rộn rã về với những mái tranh. Mỗi giọt mưa rơi trên mái lá như một lời ru, nhắc nhớ những buổi cơm chiều từ bàn tay Ngoại, khi nồi cá kho tộ sôi riu riu thật vui tai, khi tô canh chua bốc khói hòa lẫn mùi thơm dìu dịu của ngò om. Tôi nhắm mắt, hít thật sâu và thấy mình như trở về một không gian cũ kỹ mà ấm áp, ngập tràn hạnh phúc đơn sơ qua dáng đi siêu vẹo, còm cõi của Ngoại tôi.
Tôi vẫn tin rằng, sự chia rẽ trong một cộng đồng, dù đau đớn và kéo dài đến đâu, cũng chỉ là một giai đoạn mang tính tạm thời trong tiến trình phát triển của xã hội. Bởi lẽ, thời gian luôn là yếu tố có khả năng gạn lọc những gì tiêu cực, cực đoan và phi lý. Mọi thứ sẽ dần lắng xuống, những mâu thuẫn, hiểu lầm, khác biệt sẽ được sàng lọc như lớp phù sa được nước lũ cuốn đi, để lại những giá trị chung làm nền tảng kết nối con người với nhau.
Mỗi năm tới ngày này, lòng tôi dâng lên một cảm giác vừa bùi ngùi, vừa ấm áp. Đó là ngày giỗ ông Nội chồng. Một ngày mà không chỉ riêng gia đình nhỏ của tôi mà cả đại gia đình, xem như một ngày sum họp quan trọng. Dẫu Ông đã đi xa nhiều năm, hình ảnh kỷ niệm, và tình thương của Ông vẫn còn hiện diện, trong từng nhà, trong từng câu chuyện được con cháu nhắc lại. Tôi sinh ra và lớn lên trong một gia đình truyền thống đạo Công Giáo, gia đình nội của tôi có một Linh Mục, gia đình ngoại có ba Linh Mục, chị ruột nữ tu dòng Saint Paul, họ suốt đời tận hiến cho Chúa và tha nhân. Đó là niềm hãnh diện không chỉ cho gia đình mà còn cho họ hàng, thân quen. Trong khi đó, gia đình chồng tôi, từ bao đời gìn giữ đạo thờ cúng tổ tiên. Đặc biệt con trai và cháu ngoại của ông anh chồng, một là Đại Đức trụ trì chùa An Cựu, và một là Đại Đức giảng dạy tu viện Phật giáo ở Florida...
Seldon Lake State Park là cánh rừng còn nhiều hoang sơ của Houston, tiểu bang Texas (TX), rộng 2,800 mẫu Anh. Khu rừng mênh mông này đã được chính quyền TX xây dựng từ thế chiến thứ 2, là nơi dân địa phương tới câu cá trên những hồ nước thiên nhiên rộng lớn. Từ năm 1975, những hồ này trở thành khu rừng công viên tiểu bang (State Park). Về khu rừng tiểu bang Seldon (Seldon Lake State Park), chính phủ đang cố công gây dựng lại khu rừng bị bỏ hoang dã thành công viên tiểu bang. Họ tìm trồng lại những giống cây của Texas đã từ lâu bị biến mất. Nuôi trong tự nhiên những nai, thỏ, cò, vạc, những giống chim muông như thời hoang dã.
Sáng cuối tuần, trời trong xanh, nắng rải vàng khắp những hàng cây dọc bãi đậu xe trước khu chợ Á Đông. Bố chở mẹ và tôi đến quán phở quen thuộc trong khu thương xá. Quán nhỏ, treo vài tấm tranh phố xưa, lúc nào cũng ồn ào tiếng nói cười của những người Việt xa quê. Chúng tôi ngồi chung một bàn, bát phở nghi ngút khói. Bố thong thả nhấp cà phê, thỉnh thoảng pha trò làm mẹ bật cười, còn tôi cũng cười theo, thấy lòng mình ấm áp. Hạnh phúc, đôi khi rất bình thường và gần gũi. Ăn xong, bố để hai mẹ con xuống siêu thị rồi ngồi chờ ngoài xe, mở YouTube, mở báo online xem tin tức. Bố lúc nào cũng say mê nghe ngóng tình hình nước Mỹ hằng ngày, như là một chính trị gia, hay một công dân yêu nước thực thụ.
Thông là loại cây thường không mọc ở nơi đồng bằng trù phú, nơi mưa thuận gió hòa. Nó được gieo vào giữa sỏi đá khô cằn, chịu dãi dầu gió tuyết, nắng gắt hay bão giông. Vậy mà, năm tháng trôi qua, thân nó vẫn vươn cao, ngọn lá xanh biếc, đứng hiên ngang giữa đất trời. Người xưa thường dùng hình ảnh cây thông để nói về sự kiên cường, bất khuất, không cúi đầu trước nghịch cảnh. Những khi gặp phải những khó khăn, đối mặt với những thử thách, tôi lại nhìn thấy gia đình tôi, và đặc biệt Ba tôi, một sĩ quan Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa, trong hình ảnh những cây thông ấy. Lịch sử nghiệt ngã đã khiến đất nước tôi rơi vào tay cộng sản, người dân quê tôi bị đọa đày. Nước mất thì nhà tan nhưng nhờ niềm tin vào Thiên Chúa, chúng tôi đã đứng vững, đã vươn lên, và đã tìm thấy một bầu trời mới để tiếp tục sống và phụng sự.
Bà thong thả bước vào nhà, thưởng thức ly cà phê thơm mùi bơ đậu phụng. Đó là bí quyết pha chế của gia đình ông Hữu lúc mở quán cà phê căn nhà để dư sau 1975. Lúc mà ông trở thành tên “vô lương mất dạy, buôn bán sáu mặt” (tiếng lóng: Nhà giáo không được đi dạy, không có lương, buôn bán sặc máu). Trước mặt bà là lát mì kèm với phô mai Đầu Bò dùng điểm tâm kiêm luôn buổi trưa, ăn mà tưởng nhớ tới công lao nhiều người cho mình no bao tử sáng nay, bà ăn trong sự biết ơn nên cảm nhận được cái ngon của ly cà phê, của bánh mì, của miếng phô mai.
Thử tưởng tượng nếu không có mùa xuân, mùa đẹp nhất trong năm, thế gian này sẽ ra sao nhỉ? Sẽ không còn vô số loài hoa đẹp nở rộ vào mùa xuân, sẽ không có cảnh những đàn chim di cư về những miền đất ấm. Những cánh đồng hoa dại ngút ngàn sẽ biến mất. Những rừng cây trơ trụi lá ngủ đông sẽ không bừng tỉnh để mầm non đâm chồi và nhú lộc. Các nhà văn, nhà thơ, nhạc sĩ và họa sĩ sẽ mất đi cảm hứng sáng tác. Nhiệt độ chuyển đột ngột từ lạnh ngắt sang cái nóng của mùa hè sẽ làm cơ thể con người không kịp thích nghi, mọi thứ sẽ bị đảo lộn, rối tung. Cuộc sống sẽ chẳng còn thú vị. Mùa xuân quan trọng biết bao, vậy mà có đôi lần tôi đã thầm nhủ mùa xuân ơi, đừng đến với tôi nữa làm gì.
Mỗi người có một thú tiêu khiển khác nhau. Người thì thích xem phim. Kẻ thì mê đọc sách. Người khác thì khoái nghe nhạc. Cũng có người dùng thể thao là niềm vui mỗi ngày. Thú tiêu khiển giúp chúng ta thấy cuộc sống vui hơn. Riêng tôi, viết lách là đam mê không thể bỏ được. Tôi viết đủ thứ từ âm nhạc, tiểu thuyết, thơ và viết cho chương trình Viết Về Nước Mỹ (VVNM) của Việt Báo.
Lúc còn ở Việt Nam, tôi nghe nhiều lời đồn về nước Mỹ. Thiên hạ đồn dân Mỹ có đời sống sung sướng lắm. Ai cũng có nhà lầu xe hơi đầy đủ. Tiền của ê hề mặc tinh mà phung phí. Cuộc sống thượng luu phong phú như vậy nhà nào cũng đầy đủ tiện nghi du lịch ăn uống xả giàn, lúc nào củng tiền đô đầy túi xài tiền quăng qua của sổ rớt đất chẳng hề cong lưng mà lượm. So với Bạch công tử, Hắc công tử của Việt Nam thì thua xa, nói ra chỉ mắc cỡ mà thôi. Còn thua thiệt nhiều. Đối với xã hội Mỹ, dân Mỹ một hai ngàn đô mà nhằm nhò gì, chuyện nhỏ, không đáng khom lưng lượm chi cho mỏi lưng.
Nhạc sĩ Cung Tiến