Người Góa Phụ Tuổi Dậu

25/02/201700:00:00(Xem: 8224)
Người Góa Phụ Tuổi Dậu

Tác giả: Năng Khiếu
Bài số 5054-18-30754-vb7022517

Tác giả tên thật là Trần Năng Khiếu. Trước 1975 là Công Chức Bộ Ngoại Giao VNCH. đến Mỹ năm 1994, theo diện HO. Đã đi làm cho đến năm 2012, hiện là cư dân hưu trí tại Westminster. Tham dự Viết Về Nước Mỹ từ tháng 8, 2015, tác giả đã nhận giải đặc biệt 2016. Bài gần đây nhất của bà là “Các Bác Học”, kể về một lớp học computer dành cho người cao niên. Bài viết mới cho thấy tác giả đã đạt được bước tiến đáng kể, không chỉ về cách đánh máy, trình bày bản thảo mà còn cả cách viết.

* * *

Bà Dâu Ly sanh vào giữa tháng Ba đói năm Ất Dậu 1945. Mẹ bà thường kể, ngày bà chào đời vào giữa lúc biến cố quan trọng nhất của đất nước, trong dòng lịch sử cận đại. Thực Dân Pháp yếu thế, đã phải nhường bước để Quân Phiệt Nhật tràn vào Đông Dương, gây nên thảm kịch hơn hai triệu người Việt Nam chết vì đói, từ Quảng Trị ra tới miền Bắc.

Vậy mà đã bảy mươi hai năm. Năm nay là năm Đinh Dậu, gà lại về, Tính theo tuổi ta thì bà Dau Ly bảy mươi ba, tuổi Ất Dậu, mạng tuyền trung thủy, xướng ngọ chi kê (gà gáy trưa) người có tài trí, nhân hậu, nhẫn nại, nhưng số phải tha hương lưu lạc… Đọc hết trang tử vi trọn năm bà Dau Ly gấp cuốn giai phẩm xuân, thở dài thầm nghĩ: “mỗi người một số mệnh”.

Bà như con gà chăm con lúc nào cũng đào, xới, bới, nhặt, kiếm mồi cho con. Ngày xưa cha mẹ bà chân chất, đặt tên con thì cứ theo mười hai con giáp. Đứa nào sanh trúng năm con gì thì chịu tên con đó. Bà là con gà, tên đầy đủ là Lý Ngân Dậu. Ngày còn đi học, mỗi khi nghe điểm danh, bà lại mặc cảm với cái tên nửa vịt nửa gà của mình. Khi qua Mỹ tên bà thành Dau Ly, nghe thanh tao hơn. Bà có hai người em, một cậu tuổi heo, tên Hợi. Cô tuổi cọp cao số, tên Dần, tội nghiệp chả giấu tuổi vào đâu được. Gần ba mươi mới kén được tấm chồng hạp tuổi.

Ngược dòng thời gian, hơn bốn thập niên sau cuộc chiến, với bà Dâu Ly là những năm tháng khó quên. Toàn cõi miền Nam Việt Nam bị cộng quân tiến chiếm, vào cuối tháng 4/1975. Hơn một tháng sau, theo thông báo của Ủy Ban Quân Quản Thành Phố, phát trên loa Phường Hai, Quận Tân Bình, kêu gọi tất cả các Quân, Cán, Chính đến trình diện, tập trung ở địa điểm chỉ định, mang theo đồ dùng cho mười ngày hoặc một tháng.

Sau khi lùa mọi người vào rọ rồi, đêm về họ âm thầm chuyển đi trong các xe Molotova bịt bùng. Người ở lại nhà, mong người trở về một ngày một mất hút. Cuối cùng ai nấy đều té ngửa, khi biết sự thật là đi “bóc lịch” không thời hạn.

Từ ngày chồng khăn gói đi “tu huyền”. Một nách bốn đứa con, bà Dau Ly vừa phải chăm sóc các con, vừa nuôi chồng, đang lao động khổ sai nơi rừng sâu núi thẳm, bị hành hạ cả thể xác lẫn tinh thần, mà Cách Mạng dùng xảo ngôn là “học tập cải tạo”. Thật ra là để cô lập và đày đọa những người nòng cốt, hòng dễ bề thao túng xã hội miền Nam lúc bấy giờ.

*

Bà Dau Ly qua Mỹ vậy mà đã hơn hai mươi năm rồi, nhanh như một cái chớp mắt. Mới ngày nào gia đình bà bồng bế dắt díu nhau, bước thấp bước cao, xuống máy bay, vào phi trường LAX. Không biết bấm thang máy, đi cầu thang cuốn, ngã lăn long lóc văng cả dép. Lúc đó bà ở vào tuổi “bốn chín chưa qua năm ba đã tới”, cái tuổi mà ông bà xưa coi là nhiều biến cố nhất trong cuộc đời.

Nhớ lại, sau gần mười năm tù “cải tạo” ông cũng được thả về xum họp cùng gia đình, với tấm thân gầy còm, suy nhược. Bị Cộng Sản “tẩy não” trong các trường “độc hại”, nhưng ông chồng bà Dâu Ly chẳng học được nghề ngỗng gì, đầu óc cũng chẳng nhồi nhét được “chủ nghĩa mã tấu nào”, chỉ rỗng tếch như cái bao tử bị bỏ đói, mà còn mang theo bệnh sốt rét rừng, hai con mắt và da mặt vàng khè, người ngợm xám xịt. vì ngoài việc cuốc đất trồng cây, các cai tù bắt ông cùng bạn bè làm những việc tốn sức mà vô bổ, phải đập thẳng những tấm tôle cũ dợn sóng, để gò thành gầu múc nước. Phải ngồi tháo mắt kẽm gai cứng ngắc ra bằng tay không, để làm dây phơi quần áo cho các quản giáo, thay vì phơi bằng dây rừng, hay sào tre. Đó là những việc làm của “đỉnh cao trí tuệ”. Họ không xử chết ngay những người tù, mà đày đọa cho chết dần chết mòn. Điển hình là ông chồng bà Bà Dau Ly, khi qua đến Mỹ, nhờ có Medical, ông đi khám tổng quát, Bác Sĩ cho biết kết qủa, ông bị ung thư gan, khi chưa quá nửa đời người.

Tội nghiệp ông! Vừa đưa được vợ con đến bến bờ tự do, niềm vui chưa trọn vẹn đã phải sống những ngày cuối đời trong tuyệt vọng! Kéo dài cuộc sống được vài năm nhờ nền y khoa tân tiến, cùng các Bác Sĩ tài giỏi chữa trị. Những lần mổ để cắt bỏ tế bào ung thư, rồi dùng hóa học trị liệu (chemotheraphy) cũng không cứu được ông.

Không chịu bó tay bà Dâu Ly nói: “còn nước còn tát” bà quay qua hốt thuốc Bắc, chạy thuốc Nam, nghe đâu hay là bà đến, bà nghĩ “có bệnh thì vái tứ phương”. Nhưng cuối cùng mọi hy vọng tàn lụi.

Ông ra đi bỏ lại người vợ chung thủy và tận tụy! Vĩnh biệt những đứa con thương yêu! Thế là hết một đời oanh liệt, là người lính tác chiến, ông đả từng gào lên những tiếng “xung phong” để lao mình về phía trước xông pha giữa lằn tên mũi đạn, Đã từng bị đày ải trong ngục tù Cộng Sản mà không chết. Giờ đây, đành đầu hàng số phận vì cơn bệnh quái ác.

Bà Dau Ly nghiệm ra một điều, khi chào đời con người cất tiếng khóc, bằng chính giọt nước mắt của mình, và khi kết thúc cuộc đời, con người lại được người thân khóc tiễn đưa. Trước sau gì cũng toàn là nước mắt! Qúa đau lòng, mỗi khi bà nhớ tới người chồng vắn số. Ba năm trời vướng bệnh, dường như lúc nào ông cũng sẵn sàng chờ lão tử thần đến đón. Ông tự thu vào Video, hình ảnh và lời trăn trối của mình để lại cho con: “Các con thân yêu, khi bố không còn trên cõi đời, các con hãy yêu thương hòa thuận với nhau. Phải chăm chỉ học hành, sống sao cho xứng đáng làm người chân chính…”. Cuối cùng ông dặn dò: “Các con phải vâng lời mẹ. Thay bố thương yêu và chăm sóc mẹ lúc tuổi già”. Nhưng sau khi ông mất, mẹ con chỉ mới xem được vài lần, rồi cất kỹ, vì chẳng ai muốn nghe và nhìn mãi những thước phim đau buồn ấy. Tuy nhiên, những lời dặn dò cuối cùng của người cha đau khổ, đã là những lời quý báu nhất, để các con bà làm hành trang mang theo suốt cuộc đời.

Bà Dau Ly bị đẩy vào thế đơn độc, thiếu người chia sẻ giữa bầy con đang lớn. Bà như đi trong đêm đen dầy đặc, chèo chống con thuyền gia đình trong cơn bão tố đầy thử thách. Phần thì nhớ thương ông, phần lo con “không cha như nhà không nóc” bà khóc sưng cả mắt, những tưởng nước mắt sẽ cuốn trôi muộn phiền. Nhưng phiền muộn thì cứ đeo theo bà như hình với bóng.

Bà Dau Ly thành goá phụ ở tuổi ngoài năm mươi, người ta gọi là giai đoạn xuân muộn. Nhưng cuộc đời bà, dù xuân sớm hay xuân muộn, cũng đều thiếu cánh én, bởi chồng bà như cánh chim bạt gió. Khi trẻ, bà cũng từng một thời “nhan sắc” không nhất thì nhì, ở một tỉnh lẻ. Bây giờ tuy xuống tới cấp ba, cũng còn phảng phất lại vài nét xa xưa. Nên thỉnh thoảng vào dịp đầu xuân họp mặt Liên Trường, gặp lại bạn bè cùng trang lứa, thoáng có những cặp mắt tinh nghịch nhìn bà, ví von: “hạt gạo tám xoan, gan gà giò, đàn bà mãn tang”. Đoán bà sung mãn, thèm tình cảm sau khi tiết chế đoạn tang chồng.

Nhưng những kỷ niệm vui buồn, hạnh phúc ngắn ngủi bên chồng, luôn ấp ủ trong đáy sâu tâm hồn. Bà không thể dãi bày cùng ai, đêm đêm bà thường mơ về ông. tỉnh dậy nằm suy nghĩ miên man lẫn trong tiếng thở dài não nuột! Ngày đến, bà phải tất bật chạy theo nhịp sinh nhai, đầu tắt mặt tối từ sáng tới chiều, với chân đứng bán hàng trong tiệm “cơm chỉ” giữa phố Bolsa tấp nập người qua lại, đã giúp bà nguôi ngoai nỗi buồn.

Bà Dau Ly sinh ra và lớn lên vào thời đất nước loạn ly, nên nhìn quanh, từ Việt Nam qua tới Mỹ, bà con, bạn bè. đầy rẫy những “Goá phụ ngây thơ” hay những người ở hoàn cảnh như bà, sau khi chồng chết đã thủ tiết thờ chồng nuôi con không phải là ít. Nếu Vua Bảo Đại có sống dậy mà ban chiếu chỉ “Tiết Hạnh Khả Phong” tuyên dương cho những tiết phụ thời này, chắc phải vài trăm tấm hoành phi để treo trước cửa. Nhưng bà nhận ra rằng có một cái qúy giá hơn Tờ Sắc của Vua ban, đó là những tấm bằng Ph.D degree mà các con bà đã đạt được sau những ngày chăm chỉ học hành. Niềm an ủi nữa là chúng được sống trong một đất nước tự do dân chủ, nơi cơ hội cho những người có ý chí tiến thân, tương lai cháu chắt bà có cuộc sống đầy đủ. Với bản năng của người mẹ, bà tự nhủ: “Mình phải đứng lên thật vững, để làm điểm tựa cho các con” Thế rối vừa làm cha vừa làm mẹ. Bà cố gắng học lái xe để đi làm và tiết kiệm thời giờ, dù bà rất nhát nên lúc nào bửng sau xe cũng móp méo, bà chết hụt nhiều lấn, vì bao cú accident từ sau húc tới.

“Thiên bất phụ hảo nhân tâm” Trời không phụ người tốt, bây giờ bốn đứa con côi cút hai trai, hai gái, đều đã lập gia đình, có cuộc sống ổn định. Bà thầm cám ơn đất nước Hoa Kỳ đầy lòng nhân ái, đã giang tay đón nhận gia đình bà. Nếu còn ở Việt Nam mẹ con bà sẽ chẳng bao giờ ngóc đầu lên được.

*

Thời gian như “bóng câu qua cửa sổ” mới đây mà bà Dau Ly đã nghỉ hưu năm sáu năm rồi. Trước đó bà cũng phác hoạ ra nhiều chương trình trong đầu. làm thế nào dành những ngày tháng cuối đời để sống cho mình. Nhưng người ta thường nói, trong mười hai con giáp, con trâu và con gà là vất vả nhất. Con trâu kéo cày cũng có giờ. Còn con gà phải kiếm ăn từ sáng, cho đến chiều tối hết thấy đường mới vào chuồng, gọi “quáng gà” là vậy. Trời thương, bà Dau Ly chỉ hắt hơi xổ mũi khi đổi mùa, nhức xương mỏi gối lúc trở trời, bà không nằm lăn ra mà rên, lướt qua được là bà ra vườn trồng rau tưới hoa. Trông coi cháu, bây giờ các cháu lớn, đến trường học, giờ rảnh thì đọc sách, viết văn, làm thơ. Thỉnh thoảng các con đi du lịch Hawaii, hay Las vegas cho bà đi ké vào chân giữ cháu, bà cũng vui vẻ mà thưởng ngoạn thứ tiêu khiển vương giả này.

“Tuổi hưu chưa muốn dừng chân
Vẫn ham tranh luận chuyện gần chuyện xa
Hết hưu về với ông bà
Ngồi sau nải chuối ngắm gà khỏa thân”.
(Sưu tầm)

Có điều bà Dau Ly hy vọng, và thương nhất đứa con trai đầu, vừa hiền lành lại hiếu thảo, nhưng phải sống xa mẹ. vì nó trót thương và cưới cô bạn đồng nghiệp gốc Nhật, không cùng ngôn ngữ với bà, mà vốn liếng tiếng Anh của bà có khi phải dùng cả hai tay để nói chuyện. Cô cũng không chịu được mùi cá kho tiêu, nên hai người không hạp nhau.

Hiện giờ bà Dau Ly sống chung với gia đình con trai thứ, tại thành phố Garden Grove cổ kính, đông đúc đồng hương. Cô con dâu này rất thương bà, khổ nỗi lại khác tôn giáo. Theo luật mới, đạo ai người nấy giữ, nên con trai bà cũng không ép vợ. Bà Dau Ly là Bắc kỳ đạo gốc, sáng nào cũng đi lễ, tối về lâm râm đọc kinh, mà cô con dâu “dáng đứng bến tre” tánh tình bộc trực như hàng dừa đứng thẳng, cô lập bàn thờ Phật ba tầng chiếm hết một góc phòng khách. Đức Mẹ Sầu Bi của bà khiêm nhường ra hang đá góc vườn. Đúng là con ở nhà cha mẹ là lẽ đương nhiên, cha mẹ ở nhà con là mất tự nhiên. Nhưng thỉnh thoảng bà qua thăm con gái theo chồng làm dâu xứ lạnh, mà bà chịu lạnh yếu lắm. Thế là cô con dâu xứ dừa đến tận nơi đón bà về coi nhà và giữ cháu. Hẳn là vì “một mẹ già bằng ba hàng giậu”. Bà Dau Ly thương con dâu cũng như con gái, cháu nội cũng bằng cháu ngoại. Điều an ủi là những đứa con bà sinh ra tại Việt Nam, một đất nước nghèo khó, và lớn lên trong chiến tranh, chúng cảm nhận được nỗi thiệt thòi và bất hạnh của cha mẹ. Nên dù hoàn cảnh phải ở xa bà, thỉnh thoảng chúng vẫn điện thoại, hoặc về thăm nom. Bà luôn an phận tự nghĩ, đòi hỏi nơi con cái nhiều quá là tự làm khổ mình. Bà còn nhớ thời trung học, có ông thầy tên là Vinh dạy âm nhạc, rất vui tính. Trong giờ văn nghệ, nhân lúc nghỉ xả hơi, ông có lý luận như vầy: “Phận làm con phải nhớ công ơn cha mẹ đã sanh thành ra ta. Nhưng ngược lại, cha mẹ cũng phải cám ơn Đấng Tạo Hóa đã ban cho những đứa con thông minh ngoan ngoãn. Như một đặc ân ngài ban cách riêng, vì nếu cha mẹ không có con cái, thì tuổi già sẽ buồn tẻ và vô vị biết bao”. Bà cho là rất đúng.

*

Cuối tuấn, bà Dau Ly theo các bạn trong hội thiện nguyện, làm việc bác ái, đến thăm viện dưỡng lão. Nhìn những cặp mắt đờ đẫn, buồn bã trông ngóng người thân, bà tự nhủ, có thể một ngày nào đó mình cũng sẽ như họ. Cách nay mấy năm, vào một dịp Tết bà đến thăm người bác họ đang nằm trong một viện dưỡng lão tại Quận Cam. Thật tội nghiệp, khi nói về hoàn cảnh của bà bác, trước 1975 nhà bà ở Quận nhất. Khi Sàigòn trong cơn hấp hối, bà hớt hải chạy đến Bến Bạch Đằng, như đã hẹn trước với người em là Hải Quân. Bà liều mạng ra đi tìm con, vì bà bác chỉ còn lại một người con trai duy nhất. Đứa con gái lớn đã bị bệnh chết, sau khi chồng bà tử trận từ lúc bà còn rất trẻ, nên con trai bà được vào học trong trường Quốc Gia Nghĩa Tử, là học sinh xuất sắc, nên năm 1973 được học bổng đi du học ở Mỹ. Cuối cùng bà bác cũng gặp được con trai. Trong nhiều năm bà thật hạnh phúc khi được nuôi nấng những đứa cháu nội kháu khỉnh, từ lúc lọt lòng, để mẹ chúng được rảnh rang đi làm. Nay chúng đã học hành thành tài, có vợ có con thì bà nội chúng đã ngoài tám mươi, bà bị bệnh mất chất nhờn hai đầu gối, nên đi lại khó khăn, đau đớn, thân xác to béo nặng nề, chỉ ngồi bệt một chỗ, không tự làm vệ sinh được. Con cháu bận đi làm không thường xuyên chăm sóc, nên sau nhiều ngày bàn cãi, gia đình đã quyết định đưa bà vào nhà dưỡng lão.

Chỉ một năm sau, đúng ngày Tết, khi trời Nam Cali trở lạnh, đổ xuống những cơn mưa nặng hạt, các con đi làm như thường lệ. Bà Dau Ly lái xe ghé thăm, nhìn bà bác sút hẳn, người bé quắt lại ngồi lọt thỏm trong chiếc xe lăn, tưởng như phải mười năm mới gặp lại. Hai tay bà bác run rẩy không còn khả năng tự ăn uống được. Gặp người thân quen bà cứ khóc, khiến không ai cầm được nước mắt. Âu cũng là vì con đã bỏ quên mẹ!

Bà bác ở chung phòng với một bà cũng người Việt Nam, vì cả hai cùng nghễnh ngãng, lại chẳng còn hơi mà nói chuyện, nên không gian yên lặng nặng nề. Mùi mồ hôi, mùi thuốc tây, thuốc sát trùng, quyện thành một mùi rất khó ngửi. Đến giờ ăn, cô y tá để bà ngồi vào xe lăn, rồi đeo yếm vào cổ, cô đút cho bà từng thìa như một em bé, nhưng bà há miệng không kịp, thức ăn vương vãi xuống cằm, rồi tèm lem xuống cổ. Thức ăn giống như cà rốt xay nhuyễn màu cam, chứ không phải là cơm canh Việt Nam. Bà bác nuốt chậm chạp như mắc nghẹn, cô y tá có vẻ nôn nóng, vì mất thì giờ quá nhiều. Bà Dau Ly nhìn cảnh ăn uống khổ sở đó, vừa thương hại vừa ngậm ngùi xót xa.

Rồi bẵng đi vài tháng sau, bà Dau Ly cùng những người bạn lại rủ nhau ghé thăm bà bác, đã không còn nhìn thấy cảnh cô y tá ngồi đút từng miếng một nữa. Bà chỉ nằm và được cho ăn rất nhàn hạ. Nhìn kỹ thì thấy người ta đục một lỗ ngang hông, để tuồn thức ăn vào thẳng bao tử bằng một ống cao su nhỏ, dẫn từ hai túi thức ăn, treo lủng lẳng trên một cây nhôm cao, thường để truyền nước biển, một bọc là nước và một bọc bột màu trắng sền sệt, đủ các chất bổ dưỡng được xay nhuyễn. Bà bác sống chẳng khác gì thực vật, vì miệng bà không phải nhai, và chẳng có ai mà nói chuyện, nên hàm của bà cứng lại, nói năng khó khăn hơn. Nhìn vẻ mặt bà tưởng chừng như vô cảm, nhưng thực ra, đầu óc bà còn tỉnh táo, bà vẫn nhớ từng người một. Có ai hỏi thăm đến con cháu của bà, thì bà chỉ tay xuống gầm giường, nói gióng một:

- Chúng nó bị Việt Cộng rượt…, nên trốn hết ở dưới này, tôi phải nằm đây canh chừng…

Bà Dau Ly vội phân trần với những người chung quanh rằng, thật ra thì bà bác tôi tuy lớn tuổi nhưng lục phủ ngũ tạng còn tạm được, không có bệnh nan y nào, nhưng chỉ vì hai chân yếu quá không đi lại được, nếu mà được ở nhà với con cháu, có miếng cơm nóng canh sốt. Hằng ngày có người đẩy xe đi lễ, hoặc đi dạo, để hít thở không khí trong lành, ngắm mây bay, gió thoảng ngoài trời, thì chưa đến nỗi tệ như vầy. Một bà bạn góp ý:

- Đúng vậy, tôi cũng có một mẹ già năm nay cụ đã 90, thể lực yếu ớt, cụ sống nhờ bệnh nào thuốc nấy, một ngày gần chục viên, lại thêm bệnh xuyễn kinh niên, phải thở phụ bằng bình oxy cả mười năm nay, nhưng nhờ sống chung với gia đình, con cháu quây quần trong tình thương yêu ấm cúng, lại được chính phủ giúp đỡ về medicare, và trả tiền cho người chăm sóc từ 1 - 2 tiếng mỗi ngày, trong chương trình In Home Supportive Services (IHSS), nên cụ sống rất an bình và thoải mái.Thật ra đối với các cụ, nếu tinh thần được vui vẻ, thì đó là liều thuốc bổ mà không bác sĩ nào kê toa được.

Trên đời này, cha mẹ luôn dành tình thương trọn vẹn cho con cái. Dòng “nước mắt chảy xuôi”, nuôi con từ khi còn tấm bé, dành hết thời gian cho con. Còn con cái thì, có đủ thứ lý do nêu ra vì bận rộn, để không có thời giờ nhớ đến cha mẹ đang già yếu, bệnh tật, lú lẫn.

Nói cho cùng chúng ta cũng đừng mong đợi sự báo đáp hoàn toàn nơi con cái mà thêm buồn lòng. Vì trong xã hội này, liên bang không cấp ngân khoản, để ngăn ngừa tình trạng ngược đãi người già, trong khi không biết bao nhiêu đạo luật về bảo vệ con nít và súc vật, tỷ như một đứa trẻ lang thang ngoài đường trong giờ học, hoặc trong đêm khuya, hay bị cha mẹ đánh đập, la mắng hành hạ con, nếu cảnh sát biết được, cha mẹ có thể mất quyền nuôi dưỡng, đôi khi phải ra tòa. Còn về súc vật, có rất nhiều người Mỹ đã bị nộp phạt, hoặc phải vào tù vì tội đánh đập, bỏ đói, hay giết những con vật nuôi trong nhà.

Nhưng ngược lại, nếu các cụ già vô gia cư bên lề đường, hay bị bỏ quên trong nursing home, bị đối xử tệ bạc, sẽ không có ai phải ra tòa, hoặc chẳng có ai chịu trách nhiệm, và cũng chẳng cần tìm hiểu xem cụ có mấy đứa con, xem chúng bây giờ đang ở đâu. Điều đặc biệt là các vị cao niên, và những đứa trẻ, đều yếu đuối như nhau, cùng không có khả năng tự bảo vệ. Mặc dù đã có chính sách An Sinh Xã Hội để giúp đỡ những người nghèo, từ già, trẻ, lớn bé, đều được hưởng trợ cấp như nhau. Nhưng khi các cụ già cô đơn, muộn phiền, cần sự chăm sóc an ủi về tinh thần, thì ngoại trừ gia đình và con cái không ai giúp cho các cụ được.

Suốt cuộc đời vất vả cực khổ, ai cũng mong đến cuối đời, được an dưỡng tuổi già bên con cháu, như câu: “Trẻ trông cha, già cậy con”. Bà Dau Ly nhận thấy hiện tượng lấn cấn cho những người già và giới trẻ Việt Nam tại Hải ngoại gặp phải, là truyền thống gia đình, không có thông lệ gởi ông bà cha mẹ vào nursing home.

Nhưng có những hoàn cảnh ngoài ý muốn, khi con cái không có khả năng chăm sóc cha mẹ tại nhà, mà phải dằn lòng đưa các cụ vào nursing home, vì chẳng may các cụ bị bệnh hiểm nghèo, hay nan y, trước khi bò ra nghĩa địa. Nhưng nếu người già ở nursing home, mà được con cái hay người thân thăm nom thường xuyên, họ sẽ an tâm hơn. Vì mỗi năm có hàng trăm trường hợp khiếu nại tại đây, bởi cách đối xử tệ hại của các nhân viên chăm sóc, như đánh đập, bỏ bê, ức hiếp. Các cụ cũng nên chuẩn bị tâm lý trước, để mà can đảm chấp nhận. Vì chẳng ai “nắm tay đến tối, gối đầu đến sáng”. Như định luật “Sinh-Lão- Bệnh -Tử” mà ai sinh ra ở đời cũng không thoát khỏi. Hãy thông cảm cho con cháu, các cụ sẽ tìm thấy sự bình an cho tâm hồn.

Đó là những điều, mà một góa phụ như bà Dau Ly luôn ưu tư. Bà lo phải đối đầu với những nghịch cảnh cuối đời. Rồi một ngày nào đó sẽ là gánh nặng cho con cái. Nhìn thấy người ta đủ vợ đủ chồng nương tựa nhau lúc tuổi hạc, bà Dau Ly không khỏi tủi thân. Vì ở đời nỗi mất mát nào cũng đau đớn, xót xa, nhưng không thể so sánh cái bẽ bàng, tủi phận, cho bằng tuổi già cô đơn thiếu tình cảm, trên đất nước xa lạ nơi xứ người.

Năng Khiếu

Ý kiến bạn đọc
23/06/201704:58:52
Khách
Cám ơn tác giả, bải viết rất hay, lời văn đơn sơ mộc mạc dễ hiểu nhưng rất súc tích, diễn tả được những gì mình muốn nói, tôi đọc 1 lần, rồi đọc thêm một lần nữa, để rồi những giọt nươc mắt lăn dài trên đôi má vì những cảm súc vui buồn, đã tìm lại được những bức tranh xác thực từ những ngày đầu mất nước và những ngày đầu bước chân đến Mỹ,đúng vậy , nhiều lắm nhưng rất it người viết,hơn nữa tác giả cũng có ít nhiều kiến thức về lịch sử đất nước, nên tôi phần nào đã hiểu thêm về sự vất vả của đất nước mình, và cảm thấy yêu quê hương Việt Nam nhiều hơn.
Hiện nay, ở Mỹ ai cũng phải vất vả, lo lắng trả đủ thứ bill , mà tác giả còn viết dược như vậy, thật đáng trân trọng, cám ơn tác giả nhiều.
Mary Tran
27/03/201702:10:19
Khách
Đọc bài viết này,tôi mới khám phá ra rằng tác giả rất có tài viết về một khía cạnh cảnh thực,đời thực trong xã hội Mỹ,một đất nước vốn tự hào có một nền văn minh nhất thế giới.Thêm một chiều kích mới trong văn tài của tác giả : văn chương hiện thực.Tác giả đã lột tả được một nét "văn hóa" của xã hội Mỹ : chủ nghĩa thực dụng (pragmatism).Liệu ta có thể xếp thang bậc trong nét văn hóa đó : Trẻ em - Đàn bà - Chó - Đàn ông - Và..Người già!!! Dọa một con chó cho nó sợ có thể bị đưa ra tòa.Nhưng bạc đãi một người già trong nursing home thì coi như no problem !Từ góc nhìn văn hóa Đông phương để suy nghĩ về văn hóa Mỹ,đành I can't understand !Tác giả đã rất thành công trong văn chương tả chân hiện thực.Xin khâm phục tác giả.
27/02/201720:04:04
Khách
"Những Ngày Cuối Đời Của Đại Tướng Cao Văn Viên"- Giao Chỉ : Gần 30 năm sống cuộc đời di tản, vị Ðại Tướng đứng đầu Bộ Tổng Tham Mưu Quân Lực Việt Nam Cộng Hòa bây giờ cũng vẫn tiếp tục độc hành. Ông luôn luôn cố tránh liên hệ vào các tranh chấp chính trị ngay từ lúc còn trong quân đội cũng như trong hoàn cảnh di dân tỵ nạn hiện nay.Từ khi người vợ quán xuyến của ông qua đời, rồi đến người con trai duy nhất của ông cũng vắn số, ông Cao văn Viên đã trải qua những mùa đông cô độc ở Nữu Ước, hoàn toàn xa cách mọi người. Ông đi chợ nấu ăn lấy . Những năm gần đây ông dọn về ở luôn trong một khu chung cư ở miền Ðông Hoa Kỳ, bên cạnh Thủ Ðô Hoa Thịnh Ðốn.

Ông tiếp tục đi chợ và nấu ăn lấy. Cô con gái lớn trưởng thành của ông đã tốt nghiệp luật, đi dạy học, lập gia đình và làm việc ở nơi xa. Ðời sống đã không cho phép cha con được gần nhau và vị tướng già cũng đã quen sống như thế .
Trung tá Tâm là một sĩ quan hiếm hoi trong số các thân hữu quân ngũ còn lại quanh ông. Vâng, chính cái anh Tâm đó đang tìm cách xin cho niên trưởng của anh vào một nursing home có người săn sóc ngày đêm.

Ông qua đời 22-01-2008 tại tiểu bang Virginia. Thọ 87 tuổi
27/02/201701:24:03
Khách
Tôi có đi thăm bà cụ hàng xóm cũ ở nursing home.Con trai của cụ là giám đốc của nursing home ấy, thế nhưng đến thăm mấy lần, lần nào cụ cũng năn nỉ làm ơn lãnh cụ về nhà dùm!
Nghe rất đau lòng nhưng dĩ nhiên mình đâu có làm gì được!
Chỉ có một cách là cầu mong cho các cụ nhà mình sẽ ra đi dưới mái gia đình để các cụ không phải mang mặc cảm buồn tủi, phải sống bên cạnh người xa cảnh lạ những giây phút yếu đuối cuối đời. .
Cảm ơn tác giả trang trải tâm tư với cách nhìn và hiểu : thời thế thế thời phải thế như hoàn cảnh chúng ta đang sống không phải ở Việt Nam ngày xưa.
25/02/201715:28:31
Khách
Bài viết qúa hay, súc tích nhiều vấn nạn của cao niên, tôi cũng đang tuổi 66, bà goá cỏ 2 con lớn đã có gia đình nhưng ở 1 mình, vùng Little Saigon nên thông biết hết các chuyện nhủ tác giả nhưng không thể nào viết thành bài như thế này, chúc mừng bà Năng Khiếu.
Gửi ý kiến của bạn
Tắt
Telex
VNI
Vui lòng nhập tiếng Việt có dấu. Cách gõ tiếng Việt có dấu ==> http://youtu.be/J5Gebk-OVBI
Tên của bạn
Email của bạn
26/09/201800:00:00(Xem: 21)
Tác giả là cư dân Miami, Florida, đã góp nhiều bài viết tinh tế, cho thấy tấm lòng của ông với quê hương, con người, và nhận Giải Đặc Biệt Viết Về Nước Mỹ 2015. Sau đây là hai bài mới của ông.
25/09/201800:00:00(Xem: 1445)
Tác giả đã nhận giải Danh Dự Viết Về Nước Mỹ 2014. Bà định cư tại Mỹ từ 26 tháng Ba 1992, hiện là cư dân Cherry Hill, New Jersey.
24/09/201800:00:00(Xem: 1608)
Với bài viết đầu tiên từ tháng Sáu 2017, tác giả đã nhận giải Đặc Biệt Viết Về Nước Mỹ năm thứ XIX. Thư kèm bài, cô cho biết đang làm tax accountant ở Los Angeles, thường xuyên theo dõi và xúc động khi đọc những câu chuyện đời của người Việt trên xứ Mỹ. Bước sang năm thứ 20 của giải thưởng, tác giả đang tiếp tục cho thấy sức viết ngày càng mạnh mẽ hơn. Sau đây, thêm một bài viết mới.
23/09/201800:00:00(Xem: 2020)
Tác giả lần đầu dự Viết Về Nước Mỹ, ông tên thật Trần Vinh, 66 tuổi, thấy giáo hưu trí, định cư tại Mỹ từ năm 2015, hiện là cư dân Springfield, MA. Mong ông tiếp tục viết.
22/09/201800:00:00(Xem: 2460)
Tác giả là nhà báo quen biết trong nhóm chủ biên một số tuần báo, tạp chí tại Dallas. Ông dự Viết Về Nước Mỹ từ 2006, đã nhận Giải Danh Dự, thêm Giải Á Khôi, Vinh Danh Tác Giả VVNM 2016, và vừa chính thức nhận giải Chung Kết Tác Giả Tác Phẩm 2018. Sau đây là bài viết mới nhất của ông.
21/09/201800:00:00(Xem: 1682)
Nguyễn Cao Thăng là tên thật của tác giả, 52 tuổi, dân gốc Kinh 5 Rạch Giá, một cựu thuyền nhân, hiện là kỹ sư cơ khí của hãng máy bay Beechcraft tại Wichita, Kansas. Bài viết về nước Mỹ đầu tiên ông là “Một Vòng 5,000 Miles” ký bút hiệu Thăng Nguyễn. Tiếp theo, 2014, là bài “Đưa Cha Mẹ Già Qua Mỹ”. Thêm một bài mới, Sau bốn năm ngừng viết, Họp Mặt Cựu HS Tân Hiệp. Kiên Giang Tại Georgia.
20/09/201800:00:00(Xem: 3424)
Tác giả cùng hai con gái tới Mỹ ngày 27 tháng Bảy năm 2001 theo diện đoàn tụ. Mười sáu năm sau, bà là chủ tiệm Nails ở Texas và kết hôn với một người Mỹ. Với sức viết giản dị mà mạnh mẽ, tác giả lần đầu dự Viết Về Nước Mỹ và đã nhận giải Danh Dự năm thứ mười chín, 2018. Bài đăng hai kỳ.
18/09/201800:00:00(Xem: 2190)
Tác giả đã dự Viết Về Nước Mỹ từ hơn 10 năm trước và mới nhận giải Viết Về Nước Mỹ 2018. Bài đầu tiên của ông là "Kinh 5 Dị Nhân" kể về vùng quê, nơi có hơn 1000 người -phân nửa dân làng- vượt biên mà tới hơn 400 người tử vong- Hiện ông đang là cư dân Orlando, Florida, vùng đất rất quen với bão lụt. Bài viết mới của ông là chuyện cập nhật mùa bão, xin phổ biến kịp thời.
17/09/201800:00:00(Xem: 2517)
Tác giả tên thật Quách Ngọc Ánh, sinh năm 1954, hiện là cư dân Garden Grove, CA. Trước 75 học Sư phạm Sai gon, một thời dạy học tại miền Trung Việt Nam, định cư tại Hoa kỳ theo diện H.O. Bài viết về nước Mỹ đầu tiên của bà từ Tháng Sáu 2013 là một hồi ức xúc động về việc đi tìm người thân chết khi vượt biển. Bài viết thứ ba của bà được viết nhân khai trường, để Kính tặng các Thầy Cô cuả Trường SPSG; - Thân tặng các Anh Chị cựu Giáo-sinh SPSG; Và riêng tặng các bạn SPSG/ nhất 9 nhị 15/ K.12/73-75.
16/09/201800:00:00(Xem: 4354)
Tác Giả tham dự VVNM năm 2015, đã nhận giải danh dự năm (2016) và giải “Vinh danh tác phẩm” (Á khôi) năm 2017. Tác giả về hưu từ lâu và đang định cư tại Orange County. Bài viết mới, thể hiện tâm tư và cách nhìn chủ quan của “một kẻ lưu vong bất đắc dĩ,” nói theo tác giả, và không có ý định tạo mâu thuẫn, tranh cãi với những người không cùng quan điểm.
31/12/201400:00:00(Xem: 24247)
Với bài “Lính Mỹ Gốc Nail” và 5 bài khác trong năm, tác giả đã nhận giải Tác Phẩm Viết Về Nước Mỹ 2014. Trần Du Sinh cho biết ông là một kỹ sư hàng hải, 37 tuổi, lớn lên khi cả nước đã thành xã hội chủ nghĩa.
30/12/201400:00:00(Xem: 8765)
Tác giả tên thật Nguyễn Vi Lam, 35 tuổi, hiện là cư dân Sacramento, cho biết ông đã theo dõi chương trình Viết Về Nước Mỹ từ nhiều năm nay.
29/12/201400:00:00(Xem: 9103)
Tác giả từng nhận giải Danh Dự Viết Về Nươc Mỹ. Sau nhiều năm phụ vụ như một viên chức tại miền Đông, bà chọn Little Saigon làm nơi hưu trí và tìm thấy an bình. Sau đây là bài viết mới nhất.
28/12/201400:00:00(Xem: 11990)
Trọng tội của chàng tài tử là chuyện 25 năm xưa: hai người Việt vô can bị chàng rủa xả và hành hung thậm tệ. Tác giả bài viết đã nhận giải Danh Dự Viết Về Nước Mỹ 2012, với nhiều bài viết linh hoạt về đời sống tại Mỹ.
27/12/201400:00:00(Xem: 11248)
“Hồ Trường” là bài thơ nổi tiếng từ đầu thế kỷ 20 của danh sĩ Quảng Nam Nguyễn Bá Trác (1881-1945), viết trên đất Tầu trong thời ông hường ứng phong trào Đông Du.
26/12/201400:00:00(Xem: 7752)
Từ một góc cà phê Starbuck, nhìn đường phố và thế giới mù sương. Tác giả là một nhà báo quen thuộc, trong nhóm chủ biên một số tuần báo, tạp chí tại Dallas.
25/12/201400:00:00(Xem: 17190)
Trong những ngày chờ Lễ Giáng Sinh năm nay, miền Bắc California có trận bão lớn. Mời đọc bài của Lê Nguyễn Hằng viết về người bạn thân từ thủa học trò Tuy Hoà. Tác giả đã nhận giải Danh Dự Viết Về Nước Mỹ 2014.
24/12/201400:00:00(Xem: 8093)
Như tựa đề, bài viết là một chuyện kể cảm động xẩy ra trong một chiều giáng sinh. Tác giả Phương Hoa, định cư tại Mỹ từ 1994 diện tị nạn chính trị theo chồng, vừa làm nail vừa học.
22/12/201400:00:00(Xem: 8347)
Tác giả là một viên chức hành chánh, sau nhiều năm làm việc tại miền Đông, đã chọn Little Saigon để hưu trí. Với nhiều bài viết đặc biệt, bà cũng đã nhận Giải Danh Dự Viết Về Nước Mỹ từ nhiều năm trước.
21/12/201400:00:00(Xem: 21113)
Người Việt đầu tiên ở Quận Cam từ thời 1957 là điệp viên cộng sản Phạm Xuân Ẩn. Tác giả bài viết là người đã cấp thẻ nhà báo cho Ẩn.
20/12/201400:00:00(Xem: 8773)
Tác giả là một nữ kỹ sư hiện cư trú tại Austin, Texas. Với but hiệu Chúc Chân, cô đã nhận giải danh dự Viết Về Nước Mỹ.
19/12/201400:00:00(Xem: 12776)
Tác giả là cư dân Texas. Ông giảng dạy tại đại học và là một chuyên viên hoà giải. Bài Viết Về Nước Mỹ đầu tiên của ông là “Tạ Ơn”, đã phổ biến nhân mùa Thanksgiving. Bài mới viết của tác giả là câu chuyện ý nghĩa về đời sống tại Mỹ.
18/12/201400:00:00(Xem: 10101)
Tác giả lần đầu dự Viết Về Nước Mỹ. Bài viết cho thấy cách nhìn, cách nghĩ có nhiều nét riêng biệt. Mong Lê Minh Nguyên tiếp tục viết và bổ túc địa chỉ liên lạc cùng sơ lược tiểu sử.
17/12/201400:00:00(Xem: 5785)
Tác giả là cựu sĩ quan VNCH, giảng viên trường Sinh ngữ quân đội, cựu tù cải tạo. Ông cũng là tác giả sách "Hành Trình về Phương Đông" do "Xây Dựng" xuất bản năm 2010.
17/12/201400:00:00(Xem: 5817)
Đó là tiếng chân tưởng như của Ông Già Noel. Tác giả đã nhận giải Danh Dự Viết Về Nước Mỹ năm thứ XII, 2012.
31/12/200600:00:00(Xem: 393369)
Ngày bà nội tôi còn sống, nội thường kể chuyện đời xưa cho chúng tôi nghe. Ngoài những chuyện thần thoại, cổ tích với các ông tiên, bà tiên, nội tôi còn kể những câu chuyện của đời thật
30/12/200600:00:00(Xem: 340353)
Lạnh quá! Gió buốt từng cơn! Đã hơn hai giờ đồng hồ... Vẫn chưa thấy bóng dáng chiếc xe buýt. Mọi người ai nấy đều cóng lạnh, đi tới đi lui cố gắng cử động để máu huyết lưu thông tạo nhiệt
28/12/200600:00:00(Xem: 301407)
Một buổi sáng vào khoảng giữa năm 2005, tôi nhận được một phong bì vàng gởi tới bởi phòng an ninh của công ty nơi tôi đang làm việc. Mở ra, bên trong là một xấp tài liệu viết bằng Anh Ngữ
26/12/200600:00:00(Xem: 932738)
Sáng thứ bảy nhưng trời nóng sớm vì mùa hè còn nợ mấy hàng cây đang hồi xanh lá. Ong Hoàng lẩm bẩm với cây chanh ngoài sân sau, nhổ cỏ, vun gốc, tưới nước…Tánh ông, thích hay không thích
24/12/200600:00:00(Xem: 296579)
Trước khi viết bài này, tôi có nói với chị Cả của tôi: - Chị à, tui định ca cẩm về cái chuyện đi học nail, đi thi nail rồi đi làm nail để phải "chịu đời" với ba cái chuyện bực mình, nhưng sợ bị "nhàm hàng"
23/12/200600:00:00(Xem: 260748)
Người Việt Nam mình thường nói "vô phước đáo tụng đình" , có nghĩa là bất đắc dĩ mới đem nhau ra ba tòa quan lớn để phân xử. Bởi vì kiện tụng nhau rất tốn kém, có khi còn tán gia bại sản nữa là khác
21/12/200600:00:00(Xem: 301608)
Ngoài trời tuyết đang rơi, tuyết thật trắng, như những miếng bông gòn từ trên không rơi xuống, bao phủ mảnh sân nhà tôi, độ dày cả một tấc. Tôi và các bạn tôi đang tụ họp để uống cà phê
20/12/200600:00:00(Xem: 319152)
Đầu tháng Bẩy, mùa hè, từ miền Bắc, tôi bay về miền Nam California dự ngày hội ngộ của các cựu học sinh trung học Ngô Quyền. Từ phi trường LAX, tôi được hai anh chị bạn đón về vùng
19/12/200600:00:00(Xem: 222365)
Sức khỏe là một phần tối ư quan trọng trong đời sống con người. Chúng ta ai cũng hiểu biết, nhưng bạn không thể hình dung sức khỏe đã ảnh hưởng trên con người đến mức độ nào!
18/12/200600:00:00(Xem: 279060)
Trân Nguyên, mi giỏi há con… Mi ỉ làm "bác sĩ" rồi tha hồ đem hết mấy Ôn - Cha - Chú lên mổ xẻ … toang hoang cho thiên hạ hắn tròn xoe con mắt hết trơn… À há. Mi có ngon kỳ ni viết chuyện
27/12/200300:00:00(Xem: 338341)
"Nhà em có nuôi một con chó"… Đúng ra con chó đang có mặt ở nhà tôi là chó của con gái tôi mới mua, loại chó đến từ Bắc Kinh, mặt nhăn nhăn như 'con khỉ" (con khỉ nói giọng Huế của ba tôi) không phải là Bulldog vì thân hình nó không nhăn nhúm như Bulldog.
27/12/200300:00:00(Xem: 337839)
Tức ơi là tức, nhà gì mà chỗ nào cũng đầy đồ, giữ thì không xài, bỏ thì không được, chán muốn chết. An vừa càu nhàu trong lòng, vừa đi từ góc này đến góc khác trong nhà để tìm mấy món đồ cần dùng. Hai đứa làm đám cưới đã 3 tháng rồi mà đến giờ đồ đạc của An đa số còn nằm trong mấy cái vali và túi xách chất ở góc kẹt trong nhà Jim!
27/12/200300:00:00(Xem: 220577)
Sáng nay tôi dậy sớm hơn thường lệ, vì hôm qua nghe tin thời tiết cho biết hôm nay có thể có tuyết. Lòng hơi nôn nao muốn tận mắt nhìn thấy, muốn tay mình cầm lấy những bông tuyết trắng, mà ở Việt nam mình tôi chỉ thấy qua hình ảnh, hoặc trên Truyền hình.
16/12/200300:00:00(Xem: 203366)
Chiếc phi cơ cất cánh chở tôi rời khỏi thành phố Milpitas của San Jose, nơi mà người ta giới thiệu với tôi tên Milpitas đó có nghĩa là Thành phố Ngàn Hoa.
16/12/200300:00:00(Xem: 228636)
Tôi ra trường, gần một năm nay ôm cái bằng kỹ sư chạy xuôi chạy ngược, gặp ai quen cũng đánh trống " thấy việc làm thì giới thiệu ". Họ ừ, rồi im luôn. Thời buổi kinh tế đi xuống, hãng xưởng đóng cửa hết rồi, bạn bè lâu lâu thì nghe tin "..... mới bị lay off" nghe mà phát rầu.
14/12/200300:00:00(Xem: 246431)
Con bé cười ngặt nghẽo khi bị mắng. Nó bắt chước mẹ, hỏi khó bà nội. Mẹ nó yêu Bà lắm. Từ ngày nó lớn một chút, nó thấy mẹ nó hay trêu bà nội như vậy.
13/12/200300:00:00(Xem: 234175)
Tính đến năm 1986 tôi đã làm việc cho Santa Fe Engineering được 11 năm. Đây là một hãng lập đồ án và xây cất các dàn khoan dầu ngoài khơi, tầu khoan dầu, cầu tầu, ống dẫn dầu, nhà máy lọc dầu... trên khắp thế giới.
11/12/200300:00:00(Xem: 282977)
Việc làm đầu tiên của tôi trên đất Mỹ là làm họa viên cơ khí cho hãng Given, làm máy tiện NC (numerical control) trên đại lộ Santa Fe, thành phố Compton ở California.
09/12/200300:00:00(Xem: 239633)
Xin việc trên đất Mỹ, nếu ai có bà con thân nhân đã làm trong một hãng xưởng hay văn phòng, dẫn vào giới thiệu với xếp, ngày hôm sau đi làm, là hạnh phúc nhất.
08/12/200300:00:00(Xem: 241731)
Nửa đêm ngày 17-5-1975 gia đình tôi gồm 4 người, gồm hai vợ chồng, cháu trai tên Cương 5 tuổi và cháu gái tên Thu Tâm, 2 tuổi rưỡi được đưa vào Camp Pendleton, California làm thủ thục nhập trại.
Tin công nghệ
Facebook vẫn luôn sao chép các tính năng hấp dẫn nhất của Snapchat, thành công nhất có thể kể đến là việc sao chép tính năng Stories cho cả nền tảng Facebook và Instagram. Khoảng cuối tháng 09/2018, Snapchat ra mắt một tính năng mới rất thú vị: Visual Search
Khoảng cuối tháng 09/2018, thời gian thử nghiệm đã kết thúc, Microsoft bắt đầu ra mắt bộ phần mềm văn phòng Office 2019 cho máy tính Windows và Mac. Office 2019 là phiên bản tiếp theo sau Office 2016, bộ phần mềm bao gồm Word, Excel, PowerPoint, Outlook, Project, Visio, Access và Publisher
Hồi tháng 06/2018, macOS Mojave được giới thiệu tại sự kiện dành cho lập trình viên của Apple dưới dạng beta, và đã trải qua 11 phiên bản thử nghiệm khác nhau. Dù về cơ bản, Mojave chỉ tập trung vào nâng cấp những gì mà mắt thường không nhìn thấy được, nó vẫn bao gồm một số thay đổi lớn cho Finder của Mac cũng như vài ứng dụng lấy từ iOS.
Khoảng cuối tháng 09/2018, trong thư gửi nhân viên, CEO Google Sundar Pichai viết: “Chúng ta không thiên vị các sản phẩm của mình để ưu ái bất kỳ chương trình nghị sự chính trị nào. Niềm tin người dùng đặt vào chúng ta là tài sản quý giá nhất và chúng ta phải luôn bảo vệ nó. Nếu bất kỳ nhân viên Google nào làm xói mòn niềm tin ấy, chúng ta sẽ buộc họ chịu trách nhiệm”.
Khoảng cuối tháng 09/2018, Tân Hoa Xã cho biết Trung Quốc đóng hơn 4,000 website và tài khoản trực tuyến trong chiến dịch kéo dài 3 tháng chống lại các nội dung độc hại.
Khoảng cuối tháng 09/2018, Selena Scola, một nhân viên hợp đồng của Facebook làm việc ở vị trí mod duyệt các nội dung người dùng đăng tải, đã đệ đơn kiện lên tòa án California, cáo buộc công ty đã phớt lờ trách nhiệm.
Nguyễn Huỳnh Mai
===========VietAir Cargo==========